Francuska je 22. oktobra potvrdila prvi dokumentovani slučaj infekcije virusom Šamonda kod čoveka. Virus je otkriven kod teško bolesnog pacijenta u Lionu koji je preminuo početkom meseca. Njegova uloga u smrtnom ishodu još se istražuje, dok vlasti navode da zasad nije identifikovan rizik za opštu populaciju.
Evropski centar za prevenciju i kontrolu bolesti (ECDC) potvrdio je da prati slučaj i sarađuje sa francuskim vlastima. Reč je o pacijentu sa izrazito oslabljenim imunitetom, koji je već primao terapiju zbog ozbiljne bolesti.
Prvi slučaj virusa Šamonda kod čoveka
Šamonda, odnosno Shamonda virus (SHAV), do sada nije bio dokumentovan kod ljudi. Francuske vlasti naglašavaju da se radi o izuzetnom slučaju kod posebno ranjivog pacijenta.
Pacijent je lečen u bolničkom sistemu Hospices civils de Lyon i preminuo je početkom oktobra. Današnja objava odnosi se na potvrdu i prijavljivanje slučaja, a ne na datum smrti.
Sumnja se na ubod sitnog insekta
Prema preliminarnim nalazima francuskih vlasti, mogući put zaraze bio je ubod sitnog insekta iz roda Culicoides na istoku Francuske. U tom području zabeležena je cirkulacija virusa među životinjama tokom proleća i leta.
Francusko saopštenje navodi da su moždane komplikacije kod pacijenta vrlo verovatno povezane sa infekcijom. Međutim, još se ispituje da li je virus izazvao smrt ili joj doprineo. Tačan način zaraze takođe nije konačno utvrđen.
Šta je virus Šamonda?
Virus pripada grupi ortobunjavirusa. Prvi put je otkriven u Nigeriji sredinom šezdesetih godina prošlog veka, a kasnije je povremeno registrovan kod goveda u delovima Afrike i Japanu.
U Evropi je prvi put identifikovan tokom leta 2026. godine. Goveda su glavni domaćini, dok su u Francuskoj prijavljene i sporadične infekcije drugih životinja.
Registrovan i kod životinja u Luksemburgu
ECDC navodi Luksemburg među zemljama u kojima je virus otkriven kod farmskih životinja. Luksemburški poljoprivredni portal je još 15. septembra objavio informacije o prisustvu varijanti virusa Shamonda-like u zemlji.
Taj podatak odnosi se na životinje. Ne treba ga poistovećivati sa prvim prijavljenim slučajem infekcije čoveka u Francuskoj.
Šta se zna o riziku za građane?
Francuske vlasti navode da, prema dostupnim saznanjima, zasad nije identifikovan zdravstveni rizik za opštu populaciju. To je trenutna procena, dok se istraga nastavlja.
- Potvrđen je jedan dokumentovani slučaj kod čoveka.
- Pacijent je imao izrazito oslabljen imunitet.
- Uloga infekcije u njegovoj smrti još se istražuje.
- Prisustvo virusa kod životinja ne znači da je prijavljeno širenje među ljudima.
ECDC sarađuje sa francuskim i evropskim partnerima i radi na jačanju kapaciteta za laboratorijsko testiranje i otkrivanje eventualnih novih slučajeva.
Ilustrativna fotografija: Julia Koblitz / Unsplash. Fotografija prikazuje laboratorijski rad, ne konkretan slučaj iz Liona.
Izvori: ECDC, 22. oktobar 2026.; saopštenje francuskih vlasti, 22. oktobar 2026.; poljoprivredni portal Luksemburga, 15. septembar 2026.
